Faiz Hesaplama

Faiz hesaplama, bir anaparanın belirli bir oran ve süre boyunca ne kadar getiri sağlayacağını bulma işlemidir. İki temel yöntem vardır: basit faizde getiri hep başlangıç anaparası üzerinden hesaplanır; bileşik faizde ise her dönem kazanılan faiz anaparaya eklenir ve bir sonraki dönem onun da üzerinden faiz işler.

Bu araçta anapara, yıllık faiz oranı ve vadeyi girerek hem basit hem bileşik faiz getirinizi aynı anda görürsünüz. Hesap tamamen tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz tutarlar hiçbir yere gönderilmez. Sonuçlar brüttür, mevduat stopajı gibi kesintiler dâhil değildir.

Basit faiz yalnızca anapara üzerinden hesaplanır; her dönem aynı tutarda faiz eklenir. Bileşik faizde ise kazanılan faiz de anaparaya eklenir ve bir sonraki dönem onun üzerinden de faiz işler. Kısa vadede fark küçüktür, uzun vadede uçurum açar.

On yıllık bir yatırımda bileşik faiz, basit faizin belirgin şekilde üzerine çıkar. Aynı mekanizma borçlarda tersine işler: ödenmeyen kredi kartı borcu bileşik faizle hızla büyür.

Yıllık yüzde 20 faiz, yılda bir kez mi yoksa ayda bir mi işletiliyor? Aynı nominal oran, daha sık bileşiklendiğinde daha yüksek getiri üretir. Bu yüzden mevduat ve kredi tekliflerini karşılaştırırken yalnızca orana bakmak yetmez.

Yıllık efektif getiri oranı bu farkı içerdiği için karşılaştırmalarda daha doğru bir ölçüttür. Bankalar bunu belirtmek zorundadır; teklifleri bu değer üzerinden kıyaslamak gerekir.

Nominal getiri, cebinize giren rakamı gösterir; gerçek getiri ise satın alma gücündeki değişimi. Enflasyon yüzde 45 iken yüzde 40 getiri sağlayan bir yatırım, rakam olarak kazandırırken alım gücü olarak kaybettirir.

Uzun vadeli planlarda gerçek getiriyi hesaplamak şarttır; aksi hâlde büyüyen bir rakama bakıp zenginleştiğinizi sanabilirsiniz. Hesaplama tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz tutarlar hiçbir yere gönderilmez.